HOE GING HET VERDER MET JOE ROSENBAUM ALIAS DAVID BRENNER?

Aankomst in New York
Joe kwam in juli 1946 na drie weken op zee aan in New York. Op de kade stond niemand hem op te wachten. Zijn vader was al twee keer vergeefs gekomen, omdat Joe op een ander schip bleek te zitten. Terwijl om hem heen families elkaar in de armen vielen, bleef Joe alleen achter. Pas tegen de avond boden enkele vrouwen hem in het Jiddisch hulp aan. Op dat moment verscheen zijn zus Inez, ook Rachel genoemd. Ze liepen op elkaar af en omhelsden elkaar. Sinds 1938 hadden ze elkaar niet meer gezien.

Het leven in New York
Joe trok in bij zijn vader en diens nieuwe gezin, maar voelde zich een buitenstaander. De taal, de cultuur en de strenge religieuze regels waren hem vreemd. Op een orthodoxe yeshiva voelde hij zich ongelukkig en raakte hij verder verwijderd van zijn geloof. Hij stopte met de opleiding en ging werken om zelfstandig te worden. Via films leerde hij Engels en bouwde langzaam een nieuw leven op, met vrienden en muziek. Toch bleef het gevoel knagen. Na de oprichting van Israël besloot hij terug te keren. Amerika was voor hem nooit meer dan een tussenstation geweest.

Terug in Palestina
In Palestina probeerde Joe opnieuw te beginnen. Hij woonde in Tel Aviv, werkte hard en vond houvast in muziek. Maar de onrust bleef. Zijn gezondheid ging snel achteruit en hij kreeg tuberculose. Maandenlang lag hij geïsoleerd, bang en somber, maar vastbesloten om te blijven leven. Dankzij nieuwe behandelingen herstelde hij langzaam.

Een nieuw begin met Rina
Na zijn herstel pakte Joe het leven weer op. In deze periode ontmoette hij Rina. Hun band werd snel hecht. Ze deelden muziek, reizen en plannen. Toen Rina in 1959 ziek werd, besloot Joe zijn plannen om opnieuw naar Amerika te gaan los te laten. Hij koos voor haar en voor Israël. Op 13 september 1959 trouwden ze.

Tussen twee werelden
Later keerde Joe toch terug naar Amerika. Samen met Rina vestigde hij zich in Californië en bouwde een gezin op. Aan de buitenkant leek zijn leven rustig en stabiel. Vanbinnen bleef het verleden aanwezig. Vooral ’s nachts kwamen herinneringen aan verlies en ontworteling terug.

Terugkeer en erkenning
In 2007 werd Joe gevraagd mee te werken aan een documentaire over de Teheran-kinderen in Keulen. Hij aarzelde, maar ging toch. Het bezoek confronteerde hem met zijn verleden en met een nieuwe generatie Duitsers. Bij de Stolpersteine, waaronder die van zijn moeder, voelde hij voor het eerst dat zijn verhaal zichtbaar was geworden. Het bracht hem rust.

Op 29 juni 2023 is Joe overleden, hij is 92 jaar geworden.